Microsoft Fabric en Power BI: de belangrijkste updates van oktober 2026

AI-agents die Power BI-rapporten bouwen, zelfstandig data engineering uitvoeren en steeds beter vragen over bedrijfsdata beantwoorden. Microsoft zette in oktober opnieuw flinke stappen met Fabric en Power BI. Maar wat betekenen deze ontwikkelingen in de praktijk? We bespreken de belangrijkste updates en delen onze ervaringen en inzichten.

Agentic development: sneller bouwen, maar niet zonder ontwikkelaar

Een van de interessantste ontwikkelingen is de verdere ondersteuning voor agentic development in Power BI. Dankzij MCP-servers en andere AI-integraties kunnen ontwikkelaars steeds meer werkzaamheden aan AI-assistenten overlaten. Denk aan het opzetten van datamodellen, schrijven van DAX-measures en bouwen en opmaken van rapporten.

In oktober is de Power BI Report Authoring Skill uitgebreid met ondersteuning voor custom visuals en algemeen beschikbaar gemaakt. AI-agents kunnen hiermee ook aangepaste visualisaties toevoegen, koppelen aan gegevens, opmaken en controleren. Daarmee wordt het mogelijk om steeds meer onderdelen van een rapport automatisch te ontwikkelen.

Bij Bitmetric gebruiken we Claude via een MCP-koppeling om eerste versies van Power BI-oplossingen te bouwen.

Dat levert behoorlijk wat tijdwinst op. Zoals een van onze consultants het omschrijft: “Geen twee dagen werk meer alleen om padding goed te krijgen op elke pagina.”

Vooral voor het snel bouwen van een proof of concept zijn de resultaten indrukwekkend. Tegelijkertijd merken we dat het verfijnen van een eerste versie soms verrassend veel tijd kost.

We schreven eerder al over de mogelijkheden van MCP-servers voor Power BI. Inmiddels zien we hoe deze technologie het dagelijkse ontwikkelwerk verandert.

Onze kijk: AI neemt steeds meer uitvoerend ontwikkelwerk over. De rol van de ontwikkelaar verschuift daardoor naar het begrijpen van de informatiebehoefte, het ontwerpen van goede datamodellen en het beoordelen van resultaten. Juist daar zit de toegevoegde waarde.

Meer informatie: Power BI October 2026 Feature Summary.

Fabric Data Agents: betere antwoorden beginnen bij betere definities

Microsoft heeft de geavanceerde SQL- en DAX-generatie voor Fabric Data Agents algemeen beschikbaar gemaakt. Hierdoor kunnen agents beter bepalen welke tabellen, relaties en berekeningen nodig zijn om vragen over bedrijfsdata te beantwoorden.

Dat is een belangrijke verbetering, want een technisch correcte query levert niet automatisch een inhoudelijk correct antwoord op.

Stel dat iemand vraagt naar de omzet in Duitsland. Welke omzet bedoelen we precies? Inclusief retouren? Exclusief bepaalde leveranciers? En welke datum bepaalt de rapportageperiode?

Met de verbeterde querygeneratie kan een agent dergelijke context beter meenemen, mits die informatie beschikbaar is.

Onze kijk: de semantische laag wordt alleen maar belangrijker. Bedrijfsdefinities moeten duidelijk zijn vastgelegd en goed worden onderhouden. Daarnaast adviseren we om agents te testen met historische gegevens waarvan de juiste antwoorden bekend zijn. Zo controleer je of een agent niet alleen overtuigend antwoordt, maar ook de juiste cijfers oplevert.

Meer informatie: Advanced NL2SQL and advanced DAX generation.

Project Osmos: AI gaat ook data engineering uitvoeren

Met Project Osmos introduceert Microsoft een nieuwe AI-agent voor data engineering in Fabric. Tijdens FabCon Europe 2026 zagen we al hoe Microsoft steeds sterker inzet op AI binnen het dataplatform. Project Osmos is een volgende stap in die ontwikkeling.

In plaats van zelf alle stappen uit te werken, beschrijf je het gewenste resultaat. De agent kan vervolgens de data onderzoeken, code genereren, pipelines voorbereiden en controles uitvoeren.

Dat biedt mogelijkheden om ontwikkelwerk aanzienlijk te versnellen, maar vraagt ook om duidelijke afspraken.

Een van onze consultants formuleert daarvoor een helder uitgangspunt:

“De agent mag voorbereiden, maar voert de wijziging pas uit na expliciete goedkeuring.”

Die goedkeuring moet gebaseerd zijn op een beoordeling van de gegenereerde code en validatieresultaten. Daarnaast zijn afspraken nodig over toegangsrechten, ontwikkel- en productieomgevingen, schemawijzigingen, monitoring en foutafhandeling.

Onze kijk: hoe zelfstandiger agents worden, hoe belangrijker het wordt om vooraf vast te leggen wat ze wel en niet mogen doen. Automatisering zonder controle is geen vooruitgang.

Meer informatie: Introducing the data engineering agent for Fabric.

Capaciteitsbeheer: liever een geweigerde refresh dan onverwachte kosten

Niet alle interessante updates draaien om AI.

Microsoft heeft de surge protection voor Power BI semantic models verbeterd. Hierdoor wordt eerder ingegrepen wanneer verwerkingen ingestelde capaciteitsgrenzen dreigen te overschrijden. De verbetering wordt automatisch toegepast. Je hoeft hiervoor geen instellingen aan te passen.

Dat kan betekenen dat een refresh eerder wordt geweigerd. Maar dat hoeft geen nadeel te zijn.

Een mislukte refresh is zichtbaar en kan worden onderzocht. Onverwacht hoog capaciteitsverbruik kan daarentegen financiële gevolgen hebben.

We zien frequente weigeringen bovendien als een nuttig signaal: misschien is het tijd om het datamodel of de verwerking te optimaliseren.

Onze kijk: goede capaciteitsbewaking gaat niet alleen over prestaties, maar ook over voorspelbare kosten. Uiteraard blijft het belangrijk om refreshes actief te monitoren.

Meer informatie: Power BI October 2026 Feature Summary.

Twee technische wijzigingen om rekening mee te houden

Naast deze ontwikkelingen zijn er twee wijzigingen die voor sommige organisaties directe gevolgen hebben.

Databricks: van ODBC naar ADBC. De nieuwe connector voor Power BI en Fabric is algemeen beschikbaar. Microsoft verwacht dat bestaande functionaliteit behouden blijft, maar organisaties met Databricks als databron doen er verstandig aan de overstap tijdig te testen.

Meer informatie: Databricks ADBC connector for Power BI and Microsoft Fabric

Fabric Data Agents in Microsoft Foundry. De bestaande integratie via een custom tool is per 6 november 2026 uitgefaseerd. Ontwikkelaars die deze koppeling gebruiken, moeten overstappen naar de nieuwe integratie via Fabric IQ.

Meer informatie: Retiring the Fabric data agent custom tool in Microsoft Foundry

Onze conclusie: de waarde verschuift van bouwen naar begrijpen

De ontwikkelingen van oktober laten zien hoe snel Microsoft AI integreert in Fabric en Power BI. Wat voorheen handmatig ontwikkelwerk was, kan steeds vaker door een agent worden voorbereid of uitgevoerd.

Dat verandert ook waar de waarde van een BI-specialist ligt.

Een agent kan een DAX-measure schrijven. Maar begrijpt hij waarom een organisatie omzet op een bepaalde manier berekent? Weet hij welke gegevens betrouwbaar zijn? En kan hij beoordelen of een dashboard daadwerkelijk helpt om betere beslissingen te nemen?

Die vragen worden alleen maar belangrijker.

Ons advies: zorg dat het fundament klopt voordat je AI breed inzet. Leg bedrijfsdefinities vast, organiseer het beheer en maak duidelijke afspraken over het gebruik van data en AI.

Dan wordt AI niet alleen een manier om sneller te bouwen, maar vooral om betere oplossingen te realiseren.

Meer uit je data halen met Power BI en Fabric?